Werken als Contextueel Pastor
In 2000/2001 heb ik
me bij de Stichting Contextueel Pastoraat in Nederland kunnen
bekwamen als Contextueel Pastor.
De Contextuele
Benadering van het Pastorale werk maakt gebruik van de inzichten
van de Hongaars-Amerikaanse gezinstherapeut en psychiater Ivan
Boszormenyi Nagy. (overleden in 2007)
Deze benadering kan
een optimistisch-realistische visie worden
genoemd. De visie van Nagy (spreek uit Nodzj) wordt
gekenmerkt door de overtuiging dat niet de mens de mens een
wolf is, maar dat vertrouwen en betrouwbaarheid de
verhoudingen tussen mensen kunnen activeren. Dit lijkt erg
idealistisch. De werkelijkheid van menselijke verhoudingen is
immers vaak problematisch.
Toch heeft Nagy
aangetoond hoe mensen die met elkaar problemen hebben, elkaar en
zichzelf weer in staat kunnen stellen om nader tot elkaar te
komen door het begrip Loyaliteit centraal te stellen. Dit begrip
staat centraal in het Contextueel Pastoraat. Er wordt gezocht
naar positieve bronnen in menselijke relaties en het basisbegrip
van de rechtvaardigheid wordt gehanteerd. De bereidheid van ieder
mens, klein of groot, die in de kring van familie en belangrijke
personen daarbuiten leeft, om een positieve bijdrage aan het
geheel te leveren, is een bewijs van de zgn. ethische
dimensie.
Het is waardevol om
te benadrukken dat de Contextuele Benadering niet alleen de
individuele mens centraal stelt, maar ook veel oog heeft voor de
invloed die andere, voor het individu belangrijke personen op hem
of haar hadden of hebben.
Wanneer de
interacties van de leden van een familie worden bekeken, worden
altijd begrippen als loyaliteit, rechtvaardigheid, exploitatie,
verantwoordelijkheid, betrouwbaarheid en dialoog in ogenschouw
genomen.
Het is goed het
onderscheid te benadrukken tussen Contextueel Pastoraat en
Contextuele Therapie: bij Pastoraat is er altijd een open einde
en zijn er mogelijkheden voor voortgaande gesprekken, bij
Therapie wordt er in de regel een bindende afspraak gemaakt over
het aantal sessies.
Jeanne Traas-Hageman Enschede, januari 2008